Część ustna: dlaczego dwie mocne sytuacje są ważniejsze niż trzy przeciętne

Część ustna daje tylko 10 punktów z 80, ale to właśnie ona najczęściej decyduje o wyniku końcowym. Nie dlatego, że jest najtrudniejsza, lecz dlatego, że jej zasada oceniania patrzy nie tylko na sumę, ale też na to, jak punkty rozłożyły się między poszczególne sytuacje.

Krótko: ten sam wynik 6 punktów jednemu zdającemu da A1, a innemu A2. To nie błąd i nie uznanie egzaminatorów; to zasada, którą można wykorzystać na swoją korzyść.

Jak zbudowana jest ta część

Mówienie odbywa się na żywo, z udziałem dwóch egzaminatorów, rozmowa jest nagrywana, a na jednego zdającego przypada 12–14 minut. Start o 13:00, po elektronicznych częściach porannych.

Etap	Czas	Przygotowanie
pytania ogólne	2–3 min	bez przygotowania
jedno zadanie	4–5 min	1 min
dwie krótkie sytuacje	po 2 min	po 1 min na każdą

Warto zauważyć asymetrię: pytania ogólne nie mają przygotowania, a każdy kolejny etap ma po minucie. To jedyne minuty na egzaminie, które poświęcasz wyłącznie na myślenie.

Jak przyznaje się punkty

Dziesięć punktów dzieli się tak:

• trzy sytuacje mówienia po 0–3 punkty — ocenia je egzaminator oceniający;
• 0–1 punkt od egzaminatora prowadzącego rozmowę za całą część.

Następnie stosuje się dwa progi, a każdy z nich ma dwa wymogi naraz:

Poziom	Suma	Warunek dodatkowy
A1	5 punktów i więcej	co najmniej z dwóch sytuacji po 2 punkty
A2	6 punktów i więcej	co najmniej z dwóch sytuacji łącznie 5 punktów

W oficjalnym opisie oceniania jest o tym osobne ostrzeżenie:

UWAGA! Zdobycie 5 punktów nie gwarantuje osiągnięcia poziomu A1, a zdobycie 6 punktów — poziomu A2.

Cztery oficjalne przykłady

Jednoznacznie odczytać tę zasadę można tylko z samych przykładów. Są oficjalne, więc przytaczamy je w takiej postaci, w jakiej są.

Przykład	Egzaminator prowadzący	Sytuacja 1	Sytuacja 2	Sytuacja 3	Razem	Wynik
nr 1	1	2	1	1	5	poziomu nie osiągnięto
nr 2	1	2	2	0	5	A1
nr 3	1	2	2	1	6	A1
nr 4	1	3	2	0	6	A2

Trzy obserwacje, które zmieniają strategię przygotowań:

1. Nr 1 i nr 2 mają tę samą sumę — 5 — i różny wynik. Nr 2 ma dwie sytuacje po 2 punkty, więc A1 osiągnięto; nr 1 takiej pary nie ma, więc przy tej samej sumie poziomu nie osiągnięto.
2. Nr 3 i nr 4 też mają wspólną sumę — 6 — a różnią się. W nr 3 dwie najlepsze sytuacje dają 2 + 2 = 4; w nr 4 — 3 + 2 = 5. To właśnie jest granica.
3. Nr 4 dostał 0 za trzecią sytuację i mimo to otrzymał A2. Zero w jednej sytuacji samo w sobie nic nie przesądza, jeśli dwie pozostałe są mocne.

Co z tym zrobić w praktyce

Nie dąż do równości. Trzy sytuacje po 2 punkty plus punkt egzaminatora prowadzącego dają 7 z 10 — wydawałoby się, że dużo. Ale dwie najlepsze sytuacje dają tylko 2 + 2 = 4, a do A2 potrzeba 5, więc taki zdający dostaje A1. Równo przeciętny występ to najbardziej ryzykowna strategia, jaką można tu wybrać.

Jedną sytuację doprowadź do końca. Jeśli w minucie przygotowania zorientujesz się, że jeden temat jest ci bliższy, właśnie w nim mów dłużej, pełniejszymi zdaniami i z przykładami.

Nie zostawiaj sytuacji pustej. W przykładzie nr 4 zero nie zaszkodziło — ale tylko dlatego, że dwie pozostałe były mocne. Zero wewnątrz słabego występu to po prostu stracone punkty.

Wykorzystaj tę jedną minutę. Jest krótka, więc planuj nie tekst, lecz szkielet: kto, gdzie, kiedy, dlaczego i czym zakończę. Szkielet można przygotować wcześniej — pasuje do każdej sytuacji.

Nie zapominaj o punkcie egzaminatora prowadzącego. Przyznaje się go za całą część — czyli za rozmowę jako całość, nie za jedną odpowiedź. W trzech z czterech oficjalnych przykładów to właśnie on wyprowadza zdającego na próg.

Czego tu nie znajdziesz

Treści kart zadań z mówienia. Nie jest oficjalnie publikowana, więc jej nie zgadujemy ani nie odtwarzamy — a każde źródło twierdzące, że zna konkretne karty, nie opiera się na oficjalnym wydawnictwie.

Co można powiedzieć: egzamin nie wychodzi poza dwanaście obszarów tematycznych programu, a sam program stwierdza, że obejmuje wyłącznie tematy, które nie powinny wywoływać u zdających nieprzyjemnych emocji. O tym osobno: tematy egzaminu.

Jak to się wiąże z całym egzaminem

Mówienie to jedna z trzech części liczonych osobno. Nawet świetnie napisany poranek nie uratuje, jeśli w mówieniu osiągnięto tylko A1: wynik końcowy będzie wtedy „A1 lygis". Całą mechanikę oceniania opisano osobno: jak oceniany jest egzamin.

Zadania ustne z oceną można ćwiczyć w sekcji treningowej, a cały format egzaminu wypróbować w przykładowych testach. Krótkie odpowiedzi są na stronie pytań i odpowiedzi.

Źródła

• Ocenianie wyników — egzamin kategorii bazowej–I (poziom A1–A2) — https://www.nsa.smsm.lt/wp-content/uploads/2026/02/A1-rezultatu-vertinimas.pdf (wersja angielska: https://www.nsa.smsm.lt/wp-content/uploads/2026/02/A1-results-evalution.pdf)
• Instrukcje przeprowadzania egzaminów (budowa i czasy części ustnej) — https://www.nsa.smsm.lt/for-foreigners/lietuviu-kalbos-egzaminai-uzsienieciams/vykdymo-instrukcijos/
• Program egzaminu z języka państwowego (nr ISAK-209) — https://www.nsa.smsm.lt/wp-content/uploads/2025/06/AR_2009-06-12-1.pdf

---

Ostatnio sprawdzono: 5 października 2026 r.

„Lietuvių A2" to niezależna strona przygotowująca do egzaminu. Nie jesteśmy centrum egzaminacyjnym ani kancelarią prawną; nie jesteśmy powiązani z żadną instytucją organizującą lub uznającą egzaminy z języka państwowego. Nasza ocena to informacja zwrotna z treningu, a nie oficjalny wynik egzaminu. Ten tekst ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną. Zasady oceniania przed egzaminem sprawdź w instytucji administrującej egzaminem.